Tren sozialaren aldeko eta AHT-aren aurkako manifestazio bat Araban, 2019an.

Araba eta Nafarroako toki erakundeek egungo trenbide azpiegitura modernizatzeko beharra defendatuko dute Madrilen. Garraio, Mugikortasun eta Hiri Agenda Batzordea osatzen duten ordezkarien aurrean egingo dute, ekainaren 22an egingo duten bileran. Bilkura horren helburua da iragarri diren abiadura handiko proiektuekiko “kezka” erakustea eta tokiko erakunde horiek lotzen dituen egungo trenbide zerbitzua hobetzeko babesten ari diren proposamena zehaztea.

Martxoan abiatu zuten egungo trenbide-sarea birpentsatzea aldarrikatzen duen ekimen instituzionala, merkantzien eta bidaiarien garraioari benetako konponbidea emateko, helmugako denborak hobetzeko eta lurralde kohesioa eta egituraketa errazteko helburuarekin. Martxoaren 10ean egin zen lehen bileran, 35 toki erakundetako ordezkariek hartu zuten parte. Orduan, manifestu bat adostu zuten, Araba eta Nafarroan proiektatutako abiadura handiko plataformek afekzioa duten korridoreko kontzeju eta udal askotan eztabaidatzen eta onartzen ari dena.

Manifestu horretan gogorarazten da abiadura handiko proiektuak inoiz baino gehiago ari direla zalantzan jartzen erakunde eta entitate askoren bitartez. Azkena Europar Batasuna izan da, Europa barneko garraio sarearen araudia berrikusten ari da eta abiadura handiko linea horien ordez egungo trenbide azpiegiturak modernizatzea proposatzen da. Europako Kontuen Epaitegiak ere ziurtatu zuen proiektatutakoa ez dela 2030era arte amaituko, gainkostuak eta atzerapenak arau bihurtu direla eta agindutako abiadurak ez direla lortzen ari. Europako laguntza asko “xahutzen” direla, eta horrek arriskuan jartzen duela haien konfinantzazioa ondorioztatu zuen.

Egoera horren aurrean, ekimen hau bultzatzen duten toki erakundeek eragile sozialekin batera lanean jarraitzeko konpromisoa hartu dute, “gure lurraldearekin errespetuzko soluzioa lortu arte, gure bizilagunen mugikortasun beharrak aseko dituena”.

Ildo horretatik, trenaren aldeko herri-plataformek eta Espainiako estatuko trenbide-zentral sindikal nagusiek 2021eko maiatzean sinatutako akordioa ere gogorarazi dute. Akordio horretan, Espainiako Gobernuari eskatzen zioten trenaren egungo trazadurak egokitu eta hobetzeko, eta egungo trenbide proiektuaren plangintza birbideratzeko, prestazio handiko trenak zirkulatzeko, horretarako hobetutako eta egokitutako egungo korridoreetan.

Azkenik, 2022 honetarako Estatuko Aurrekontu Orokorretan jasota dagoen 200.000 euroko partida bizkor gauzatzeko eskatu dute, trenbide azpiegiturak hobetzeko eta egokitzeko informazio azterketa bat idazteko.