Magazinak

Araba Hizpide

Araba eta Gasteizko aktualitatea jorratzen duen magazina gara. 2015 urtean sortu ginen, Hala Bedi Bi irratiko goizeko tartea indartzeko. Edukien aldetik, tokiko berriak, kuadrillaz kuadrillako kolaboratzaileak, hedabide ezberdinetako kazetariak eta elkarrizketak izaten ditugu astelehenetik ostiralera, goizeko 10:00etatik 11:00etara, Hizpidea magazin nazionalaren ondoren. Hizpidea magazinarekin batera, Hala Bedi Biko goizetako tartea osatzen dugu.

Azken Artikuluak

Julen Díaz de Argote (Gernika-Azazeta, 1937-2017): “Gernikako bonbardaketako sarraskiaren urteurrenari gure ekarpena egingo diogu Arabatik, hemengo memoria osatuz””

Errepublikaren aurkako altxamenduaren ostean, Arabako gehiengoa faxisten esku gertau zen. 1937ko martxoaren 31n, Durango bonbardatzearekin batera, Guardia Zibilez eta falangistez osatutako talde batek Gasteizko paz kalean kokatuta zegoen Paz kaleko espetxean aurkeztu zen. Fusilamendu ugari eraman zituzten aurrera, tartean, EAJko, CNTko, PSOEko edota PCEko kideak. Julen Díaz de Argote Gernika-Azazeta, 1937-2017 kidea da eta ARABA HIZPIDEn egon da egitaraua eta orduko egoera azaltzeko.

Martxoaren 21ean hasi eta apirilaren 2an amaituko den egitaraua aurkeztu dute, Díaz de Argoteren esanetan, “Arabatik ere ekarpen xumea egiteko asmoz”.

Entzun

Kurdistanekin elkartasun astea, “Newroz”en kontestuan

Kurdistanekin elkartasun astea antolatu du Askapena erakunde internazionalistak. Martxoaren 17ko ekitaldi eta brindis batekin hasi, martxoaren 22ko kontzentrazioarekin jarraitu eta martxoaren 25eko egun osoko egitarau batekin amaituko da elkartasun astea. Igarki De Roblesekin hitz egin dugu HIZPIDEA magazinean; baina elkartasun asteaz gain, Kurdistango eta inguruko herrialdeen testuingurua ere izan dugu hizpide. Izan ere, De Roblesen esanetan, “oso larria” da egungo Kurdistango egoera.

Entzun

[Iritzia] “Maleta bat atean” -Oier Azkarraga-

Arabako herriak hustutzen ari dira. Alarma eman du Arabako kontzejuek ateratzen duten Herrian aldizkariak. Aleak jaso du albistea eta horrela gutako askorengana heldu da berria.

Argazkia: Alea

Ez zaigu arrotz egin ordea, jakin bagenekien eta gutako askok bizi dugun egoera da hori. Herriko gazteren bat aspaldi ez dugula ikusi, tabernako elkarrizketan aipatu dugu, Madrilen bizi da egun, erantzuna. Beste bat, Gasteizko juerga batetan topatu eta: orain hemen bizi naiz, aspaldi ez naizela herritik pasa. Gasteiz, Bartzelona, Bilbo, Madril, Amsterdam, Mexiko…

Gure herriak zahartzen doaz, eta gazteok maleta bat dugu etxeko atean, zain. Lotsagabe batek esan zuen behin gure herriko udalbatzan, gazteok bagoazela, gurean gelditu nahi ez dugulako, handinahikerian gaudelako eta gurea txiki gelditzen delako. Ez dut ukatuko, halako fenomeno bat egon daitekeenik, bere etxekoek seguruenik bera ez aguantatzearren egin zuten alde, ahal eta urrunenera.

Gure herrietan alokairurako etxerik ez egoteak izango du zerikusia ere, agian. Egon gutxi eta daudenak prezio ordain ezinean. Erosi, EROSI, esaten digute hizki larriz, kasik oihuka, eta guk hala! 50 urteetako hipoteka batetara loturik.

Lanik ere ez dugu gurean, enpresak itxita, tabernak dekadentzian, baserriak abandonaturik eta lursailak erabili gabe. Hizkuntzak ikasi eta lanera Alemaniara. Vente a Alemania, Pepe!

Bitartean, hitz politak eta ekintzarik ez. Udalek, diputazioak… prest daude herriak husten ikusteko, prest gazteok alde egiten ikusteko, eta malkoren bat botako dute, pataletaren bat, faltsuak ordea, gazteon bizkar gainean erru guztia jartzen duten bitartean.

Ba guk, argi dugu! Gazteok bizitzeko jaio gara! Maleta atean jarri badigute ere, ez dugu hankarik egingo, gure herrian bizitzeko eskubidea dugu, gure herriak biziberritzeko betebeharra ere. Maleta atean jarri digutenen aurrean, jauntxo eta instituzioen aurrean, matxinatu eta gure lurra defendatzeko prest gaude. “Gure amaren etxea defendatuko dut” zioen esaldi zahar eraberrituak, gure kasuan ez amarena zelako, gurea delako baizik eta ez gaudelako prest, haien esanetara hara eta hona ibiltzeko.

Entzun

[Iritzia] “Make Euskal Herria great again” -Estitxu Martínez de Iturrate-

Amaitzear dagoen aste hau, erabakitzeko eskubidearen inguruko albisteekin hasi genuen, adibide gisa astearteko Berria egunkariko azala: 2 argazki erraldoi; batean, Mas, Rigau eta Ortega titurra: Zigorrak Katalunian, 2014ko azaroaren 9an egindako galdeketagatik. Bestean Nicola Sturgeon, Titularra: Galdeketari tirako Eskozian.  5. Orrialdera iritsi arte ez dugu erabakitze eskubidearen inguruko albisterik topatzen euskal Herriari buruz, bertan 35 udalerritan egingo diren herri galdeketen inguruko artikulua dugularik.

Euskal herria zoritxarrez ez da albiste mota hauetako protagonista nagusia. Gure herriak aspaldi bigarren mailan dabil gai garrantzitsu honetan.

Kataluniako herria ordea, bereziki azken 6 urte hauetan ohorezko errondan jokatzen ari da, herri antolatu eta ausart baten irudi argia izanik, azken hilabeteetan albiste ugariren iturria izanez.  Azkena, lehen aipa bezala Kataluniako auzitegi nagusiaren sentetzia, espainiako legearen inperioa ez errespetatzea egotzita aurreko Kataluniako gobernuko 3 kide epaituz. Euskal Herrian mota hauetako albisteak gaurkotasunean genituen orain dela urte batzuk, eusko legibiltzarreko mahiko 3 kide ere zigortuak izan zirenean, espainiar legediari desobedientzia egitea leporik. Albiste ura jada gure oroimen kolektiboaren baitan geratu da, gure herriko ordezkari gorenek egun ez baitute erabakitze eskubidea beraien agenda eta are eta gutxiago espainiar legedia desobeditzeko nahia.

Azalean ere Eskozia, Nicola Sturgeon eskoziako lehen ministrak independetziaren inguruko bigarren galdeketa bat egiteko baimena parlamentuari eskatuko duela iragarriz.  2014ko erreferendumean ezetza atera zen, britaniar politikariek Eskozia europar batasunetik at geratuko zelakoaren mamuak bultzaturik, egun egoera irauli da, britaniar petoak izan baitira Erresuma Batua osoa europatik aterako dutenak Brexitaren ondorioz.  SNP, Sturgeonen alderdiak gehiengo zabala dauka edimburgoko parlamentuan eta berdeen laguntzarekin batera galdeketaren eskaera aurrera aterako da arazorik gabe. Beste herrialde bat, zeinetan euren ordezkari politikoek, euren herriaren aldeko apostu argia egiten.

Bitartean, gurean bestelako albisteak, hala nola, EAJ eta PPren arteko akordioa erkidegoko aurrekontuak aurrera ateratzeko.  Zelako paradoxa, kataluniako herri anaia itotzen eta bere askatasuna judizializatzen ari den alderdiarekin batera elkarlana gurean.  Garai batean bazirudien gure herria erabakitzeko eskubideren aldeko erreferentea zela estatu mailan, baina ametsan geratu omen zaigu.

EAJren zuzendaritza ez da honen defendatzaile sutsua inoiz izan, baina Ibarretxe Lehendakariak bestelako irudia eman zuen eta horrela ere ordaindu zuen estatus juridiko-politiko berriaren plana Madrilek atzera bota zenean eta bere etxean babesik topa ez zuenean.

Aspaldian badakigu indepentziaren aldeko ohiuak hauteskundeak irabazi, alderdi eguneko edota aberri eguneko lelo folklorikoak direla alderdiko ordezkarien ahotan. Baina bere onarriko jendean esperantza apurra badut, euretariko asko independetistak zintzoak dira eta erabakitzeko eskubidea dute buruan. Ausartak izan, eta barne mailan gai hau lehen mailan jarri ezazue.

Beste batzuk zuen zain gaude, herri sendo baten irudia eman dezagun, herri galdeketetatik haratago pausuak emateko, gure herria berriz ere erabakitze eskubidearen inguruan albiste izan dadin.

Beraz azkenaldian hain ezaguna egin den leloa, sentsu on batean gauzatu dezagun, erabakitzeko eskubidearen alde “make Euskal Herria great again”.

Entzun

[Iritzia] “Halabeharraren kapritxoen menpe”-Koldo Alzola-

Loteria tokatu zaigu etxean. Albiste pozgarriak, azkenik, baretu egin du asteotako egonezina: Alaba onartu egin dute auzoko eskola publikoan. Ez da kontu erraza, matrikulazioarena tragedia handia bilakatu baita azken urteotan familia askorentzat. Izan ere, Eusko Jaurlaritzako Hezkuntza Sailak eskaera adina plaza eskaintzen ez duenez, halabeharrak erabakitzen du horrelakoetan nor den auzoan bertan eskolaratzeko aukera duen zorioneko umea, eta nork alde egin beharko duen soberako lekua duen beste eskola batera.

Halaxe da, nire bizitzako une erabakigarrienetako batzuk halabeharrak baldintzatu ditu. Hamazortzi urte bete berritan, garai hartako usadioaren arabera, herri arrotz bateko armadan derrigorrez zerbitzatu behar ote nuen zozketa bidez erabaki nahi izan zuen norbaitek. Loteria makabro haren aurkako jarrera izan zen intsumisio mugimenduarekiko nire lehenengo kontaktua eta nire konzientzia politikoa esnarazi zuen akuilua.

Gerora, urte batzuk geroago, 8812 ekimeneko militantea izan nintzen. Gasteiztar askok ondotxo gogoratuko dute hiria astindu zuen espekulazioaren aurkako herri mugimendu hura. Orduan babes ofizialeko etxebizitzen zozketak ziren gure salaketaren xedea. Etxebizitza eskubidea dela aldarrikatzen genuen, eta nekez bermatu daitekeela eskubide bat merkatuaren logikaren parametroetan kokatzen den bitartean, eta erakundeek eskubideak bermatu egin behar dituztela, eta ez zozketatu.

 

Egun, berriz, beste oinarrizko eskubide bat dakusat kolokan halabeharraren kapritxoen menpe, nire bi urteko alabaren hezkuntzarako eskubidea. Izan ere, haur guztiontzako sare publikoan eskolaratzeko eskubidea bermatzen ez duen sistema honetan zotz ala motz banatzen dira dauden plazak. Pentsa genezake Hezkuntza Sailaren prebisio falta dela gutxienez ume adina plaza ez eskaintzea, baina erakundeek baliabideak dauzkate auzune batean bi urteko zenbat haur dauden jakiteko, eta zenbat plaza beharko diren aurreikusteko. Hala egiten ez badute, ume guztiak sare publikoan eskolaratzeko eskubidea ez bermatzeko hautu estrategikoa egiten badute, itunpeko ikastetxeak balizko bezeroez elikatzeko delakoan nago. Eta, bide batez, haurrak ahalmen ekonomikoaren eta jatorriaren arabera sare publikoan eta pribatu-itunpekoan bereizteko. Alegia, baliabide ekonomiko nahikoak dituztenek, sare publikoko aukera mugatuek uxatuta, itunpeko ikastetxeen alde egin dezatela; eta itunpeko ikastetxetan bazterkeria irizpideak tarteko onartuko ez lituzketenak sare publikoan gera daitezela. Matrikulazio sistemaren emaitzak errealitate hori erakusten du, behintzat. Akaso, garai batean beste oinarrizko eskubide batzuekin egin genuen bezala, bada garaia aldarrikatzeko nekez bermatu daitezkeela eskubide horiek merkatuaren gora beheren menpe dauden bitartean. Bestela, erakundeek enpresa pribatuen esku uzten duen bitartean, halabearraren kapritxoen esku utzi behako dugu guk hezkuntzarako eskubidea.

Angel Oiarbide (Gure Esku Dago): “Erabakitzeko eskubidea gauzatzeko hiriburu aurreratuena da Gasteiz”

Igandean Euskal Herriaren estatus politikoari buruzko kontsultak egingo dituzte Tolosaldean, Oiartzualdean, Hernanin, Astigarragan eta Larrabetzun. Gure Esku Dagoko ordezkariek, antolatzaileekin batera herritarrei dei egin diete 35 udalerrietako galdeketetan parte har dezaten. Baina Araba? Araban, Aramaioren ostean, maiatzaren 7an erabakiko dute Legution. Hala ere, gainontzeko herrialdeekin alderatuta, gehiago kostatzen ari da. Erronka bat era badute Gure Esku Dagotik: hiriburuetan galderak egin nahi dituzte epe motzera. Angel Oiarbide, Gure Esku Dagoko bozeramailearekin hitz egingo dugu HIZPIDEA magazinan. 

Entzun

[Iritzia] “Araba, uste baino euskaldunagoa” -Iñaki Martinez de Luna

“Gure ingurua uste duguna baino euskaldunagoa da, baina horretaz jabetu behar gara euskaldunak, kontzientzia hartu behar dugu eta euskaraz bizitzeko ditugun aukerak baliatu behar ditugu.” Hitz horiek lapurtu dizkiot Asier Etxenikeri, alegia,  Arabarren euskararen ezagutza, erabilera eta iritziak izeneko ikerlanaren egileari, ALEA aldizkariak egindako elkarrizketa bat baliatuz.

Esandako inkestak ematen dizkigun 2015eko datuen arabera, 16 urtetik gorako arabarren ia laurden bat (%23, hain zuzen) gai da ongi edo nahiko ongi hitz egiteko, eta beste % 11,6k ere zertxobait hitz egin dezake. Baina, 16 eta 30 urte bitarteko arabarren artean 4tik 3 dira euskaldun; alegia, euskaldunen eta erdaldunen arteko proportzioa irauli da eta euskara dakitenen proportzioa gehiengoa da.

Orain, gaitasunean gertatu den iraultza hori erabilerara eramateko unea da. Horrela egin ezean, euskaldundu direnetako askok euskara galduko dute edo, gutxienez, hizkuntza hori nabarmen kamustuko zaie. Gakoa da NOLA igaro gaitasunetik erabilerara, ohiko hizkuntza nagusia gaztelania den ingurune batean.

Argi dago aldaketa hori ez dela soilik norbanakoen kontua. Euskaraz gero eta gehiago egiteko asmoa duen pertsonak aukera egokia aurkitu behar du bere inguruan. Horretarako, irtenbide egokiena da euskaraz gehiago egiteko asmoa taldean bultzatzea. Hots, egunerokoan elkarren arteko harremanak dituzten pertsonek asmo hori bera esplizituki azaltzea eta, modu adostuan, euskararako pauso hori elkarrekin ematen hastea.

Ez naiz ezer berririk esaten ari, hizkuntza-aldaketa hori bultzatzen duten ekimenak aspaldian hasiak dira eta. Kontua da Araban halako ekimen gutxi burutu dela oraindik. Salbuespen bat, hala ere, Agurainen izan dugu pasa den azaroan, non euskaraz 75 orduz bizitzeko nahia agertu eta konpromisoa hartu zuten 280 aguraindarrek.

Egia da badaudela hizkuntza-aldaketa bideratzeko beste ekimen eta teknika batzuk ere, Aldahitz eta Kuadrillategi motakoak, adibidez; edota TELP tailerrak… Kasu guztietan, gaitasunetik erabilerarako jauzi hori eman ahal izateko gakoa da kasu bakoitzerako teknikarik edo formaturik egokiena bilatzea.

Baina, horren aurretik, bi dira ezinbestekoak ditugun baldintzak: bata, euskararantz aurrerapausoa eman nahi izatea; bestea, ekimen horretan bidaideak izan daitezkeenen adostasuna lortzea. Agurainen abiatu dira dagoeneko bide horretatik. Zergatik Arabako beste lekuetan ez?

Entzun
47 orrietatik 3 orria12345...Azkena »

Zalantzak, ekarpenak,..

1 + 9 =

Hizpidea

Hala Bedi Bi 09.00etan

  • HIZPIDEA: Euskal internazionalista bat atxilotu dute Kurdistanen
    Turkiako indarrek Eduardo Izarzugaza brigadista otxandiarra atxilotu zuten atzo arratsaldean Kurdistanen. Euskal ordezkaritza bateko beste bederatzi kiderekin batera zihoan autobus batean, eta kontrol batean gelditu zituzten. Ez zuten argi atxiloketaren arrazoia. Gaurko saioan bat egin dugu bertan dauden euskal ordezkariekin gertakarien nondik norakoak ezagutzeko Jhasna Artola bertatik kontatu digu gertatutako. ... Irakurri gehiago
    Iturria: HizpideaData 2017-03-24
  • BILBO HIRIA AUZOZ AUZO: Larunbatean Abusutik arituko gara zuzenean
    Larunbat eguerdian, Bilbo Hiria auzoz auzo ekimenaren baitan, zuzeneko saioa egingo dugu Abusu auzotik, 12:00etatik 14:00etara. Bi orduko saioan, Bilboko  Zamakola kalea eta Arrigorriagako Ollargan  auzoaren artean kokatuta dagoen auzoa ondo ezagutzen lagunduko diguten hainbat lagun izango ditugu gurekin. Auzoaren historia eta bilakaera ezagutuko ditugu Enriqueta Sesmero historialariarekin eta, ura ... Irakurri gehiago
    Iturria: HizpideaData 2017-03-24
  • IBAIZABAL: Ostegunean abiatukoa da 20. korrika Otxandiotik
    Aurtengo edizioa hasteko zazpi egun falta direlarik, Euskal Herriko arlo sozial, kultural, sindikal eta politikoko egile andana bildu da Bilboko Bbk Aretoan, Korrikaren aurkezpen sozialean.Ekitaldian 20. Korrikaren inguruko zehaztapenak eman dira poesia, bertso, musika eta BatZuk, euskararen lau aurpegi dokumentalaren laburpenaren bitartez. Mertxe Mugika AEKren koordinatzaile eta Asier Amondo Korrikaren arduraduna ... Irakurri gehiago
    Iturria: HizpideaData 2017-03-24
  • 11 ISPILU: Walk on the Wild Side (Lou Reed) @rafarueda #bertsioak
    Lou Reedek sortutako Walk on the Wild Side doinuak New York-eko kaleetan, bizitzaren alderdi basatia ezagutzera eraman gaitu, bertan jaio eta hazitako Reed-en eskutik. 1972an argitaratutako Transformer diskoan aurki dezakegun kanta honetan prostituzioa eta transexualitatea, ordura arte rockean landu gabeko gaiak, nabarmen ageri dira. Gure gaurko bertsiolarien artean Dave Stewart ... Irakurri gehiago
    Iturria: HizpideaData 2017-03-23
  • POTTO: Nafarroako txapelketak eta Arabako txapelketak finalaurrekoak.
    Nafarroako txapelketak eta Arabako txapelketak finalaurrekoak izan dituzte asteburu honetan, eta POTTO saiora ekari dituzte Josuk eta Erlantzek. Arabako txapelketaren azken finalaurrekoa Aramaion joaktu zen, eta bertan Asier Otamendi izan zen garailea; Nafarroako txapelketan, aldiz, aurreneko bi finalaurrekoak jokatuta (zapatu eta domeka), Beran Julio Soto eta Antsoainen Xabi Maia izan ... Irakurri gehiago
    Iturria: HizpideaData 2017-03-23
  • Sarean Zehar #217
    Gipuzkoa Encounter dela eta, gaurkoan Tolosara mugitu gara, han topatu ditugunak komentatzeko, errealitate birtuala frogatzen dugu Project Cars jokuarekin eta Mi Band 2aren berrikuspena egiten dugu. Sarean Zehar Borja Arbosak eta Iñigo Sendinok egindako saioa da, teknologiaren berriak umorearekin tratazen duena. http://sareanzehar.euskadigital.net/media/sarean217.mp3Deskargatu hemen. ... Irakurri gehiago
    Iturria: HizpideaData 2017-03-23
  • HIZPIDEA: Ongi etorri Gernika 2017 jardunaldiak egingo dituzte apirilean #WelcomeGernika
    “Gaur, sekula ez bezala, beharrezkoa dugu Gernikan jazo zena biziki oroitzea, eta “aski da” esatea milioika pertsona ihes egitera behartzen dituen beste Gernika horietan gertatzen ari denaren aurrean. Bihur dezagun lurralde, auzo, herri, hiri… bakoitza harrera-lurralde.” Mezu hori zabaldu eta parte hartzearekin harrera lurraldea bilakatu nahi dute Euskal Herria. ”Ongi ... Irakurri gehiago
    Iturria: HizpideaData 2017-03-23

telefono_92452 945 12 88 55

 telegram-vs-whatsapp 640 073 613

e-mail-icono-6785-96 araba.hizpide@halabedi.eus

Kantoia

Hala Bedi Bat 18.00etan

13 orrietatik 3 orria12345...Azkena »

Uso de cookies

Este sitio web utiliza cookies para que usted tenga la mejor experiencia de usuario. Si continúa navegando está dando su consentimiento para la aceptación de las mencionadas cookies y la aceptación de nuestra política de cookies, pinche el enlace para mayor información.

ACEPTAR