[Iritzia]  “Euskal  gizarteak  akordioak  saritzen  ditu”  -Álvaro  Castillo-

[Iritzia] “Euskal gizarteak akordioak saritzen ditu” -Álvaro Castillo-

Ez naiz sekula inkesten defendatzaile sutsua izan; halere, gizartearen iritziaren nondik-norakoaren argazkia eskaintzeko gaitasuna aitortu behar zaie. Azken aste honetan, EITB Focusi zegokion gizartearen ustearen inguruko zizelkadak emate, eta hala egin du. Bere xedea, zehazki, Eusko Legebiltzarrerako bozkak izatekotan alderdiek lortuko lituzketen emaitzen berri ematea zen; emaitzak honako hauek izan zirelarik: EAJ-PNV 29 (+1), EH Bildu 18 (=), PSE-EE 11 (+2), Elkarrekin Podemos 9 (-2), PP 8 (-1).


Gauzak horrela, asko dira atera diren ondorioak. Oraingo honetan, alta, alderdien ikuspegitik aztertu beharrean, komenigarria dirudi hiritarren erreakzioa neurtze aldera, emaitza hauek lortzeko gertatu dena aztertzea:
Lehenengo eta behin, EAJ-PNVri dagokionez, ukaezina da euskal gizartearen konfiantza izaten jarraitzen duela, bere proiektua hiritarren gehiengoarenarekin bat egiten duela dirudi eta. Jarlekuaren igoera Araban ematetik ondoriozta daitekeena Arabar gizartean gero eta errotuagoa dagoen alderdia dela da. Era berean, gehiengo absolutua ez duela gogorarazten dio gizarteak, adostasuna bilatzera behartuz, eta hala egitea sarituz.
EAJ-PNVk jarleku bat irabazten duen bitartean, PPri jarleku batek ihes egiten dio, Arabatik hain zuzen ere. Makina bat arrazoik azal dezakete hau; esate baterako, haien mezua Euskadin iraganaren preso dela, etorkizunari begiratzeko ezintasuna pairatzen baitute. Beste arrazoi bat, agian, gizartearen gehiengoaren kezkei erantzuten ez dietela izan daiteke. Aitzitik, nagusiki, eta jarlekuaren galera Araban ematen den heinean, Arabarrek bai Gasteizko udalean, bai Arabako Foru Aldundian egiten ari diren oposizioa zigotzen dutela dirudi.
EAJ-PNVz gain, badago beste irabazle argi bat: PSE-EE, bi jarleku irabazten dituena. Euskal gizarteak mezu argi bat bidaltzen ari die iraileko hauteskundeetan galtzaile atera ziren sozialistei: erabakitzeko eskubideaz, euskal presoen dispertsioarekin amaitzeaz, eta euskal agenda osatzen duten gainontzeko alorrez hitz egiteko zenbat eta prestutasun handiagoa azaldu, orduan eta hobeto konektatuko dute euskal gizartearekin. Azken batean, akordioaren aldeko eginiko apustu adoretsua saritzen zaie, eta argi uzten zaie 2009an PPrekin bat egin zutenean erratu zirela. Ea guzti hau Madrilera begira kontuan hartzen duten!
PSE-EEk lortutako bi jarlekuen igoeraren beste aldean, Elkarrekin Podemos dugu, bi jarleku horien galtzaile dena. Zalantza izpirik gabe, alderdi honek pairatzen ari dituen barne borrokak gogor zigortu ditue euskal gizarteak, baina, funtsean, nire aburuz, emaitza hauek Podemosen “euskalduntasun” edo “vasquismoa” itxurazko kontua besterik ez dela ondorioztatu duen gizarte baten erantzuna dira. Euskal herritarrak beti izan gara egiaren lagunak, eta ez dugu iruzurretan ari zaigun jendea gogoko. Argi dago emaitza hauetan eragina izan duela Podemosek azken asteetan esatea Kataluniaren inguruan erabakitzeko eskubidea espainiar guztiei dagoekiela; edota Gipuzkoako Biltzar Nagusietan EAJ-PNVk eta EH Bilduk erabakitzeko eskubidearen alde sinatzerakoan,
Elkarrekin Podemosek PPren alboan eseri izana. Euskal esaerak dioenez, urrea esan eta urria eman!
Azkenik, EH Bilduren ordezkaritza mantentzen dela ikus daiteke, bozka ehunekoan jaitsiera txikia sufritzen badu ere. EAJren emaitzarekin batera, EH Bilduren emaitzak argi berresten du Euskadi abertzalea dela eta erabakitzeko eskubidea hemen gauzatu nahi eta behar duela. Halere, EH Bilduk Gasteizen PPk pairatutako zigorraz irakurketa argia atera behar du. Gasteizen eta Araban PPren oposizio suntsitzailea zigortu bada, Gasteizen azken bolada honetan hartutako bidea abandonatu behar du, akordioaren dinamiketara bueltatuz. Hori baita gizarteak eskatzen duena, baita Gasteizek, Arabak eta Euskal Herriak behar dutena ere.
Edonola ere, hori da inkesta honek edonoren aurrean argi uzten duena: euskal gizartea anitza dela eta akordioak ezinbestekoak direla aurkezten zaizkigun erronkei aurre egiteko. Har dezagun, bada, bide hori, guztiok irabazte aldera, Euskal Herriak irabazte aldera! Batu ditzagun indarrak!

Entzun
ELEAK  pone  en  marcha  un  servicio  jurídico  para  atender  a  las  víctimas  de  la  Ley  Mordaza

ELEAK pone en marcha un servicio jurídico para atender a las víctimas de la Ley Mordaza

El movimiento Eleak realizó el pasado sábado 4 de marzo una rueda de prensa en la que presentó las iniciativas que va a poner en marcha ante la Ley Mordaza. Por una parte, la petición que ha hecho en la “Comisión de Instituciones, Seguridad y Gobernanza Pública” del Parlamento de Gasteiz. Y por otra parte, el protocolo que propone ante dicha ley.

Hablamos con Maialen, miembro de Eleak

 

Entzun
Josu  Aranbarri  (Zadorra  Bizirik):  “Araban  ibaien  egoera  gero  eta  txarragoa  da”

Josu Aranbarri (Zadorra Bizirik): “Araban ibaien egoera gero eta txarragoa da”

Elorriagako depuradorak ur zikinak botatzen dabil Zalburuara. Aspaldiko arazoa da, depuradora zaharkitua geratu delako. Hala ere, arazoa ez da Elorriagakoa soilik, Zadorra Bizirik-eko Josu Aranbarriren arabera berdina pasatzen da Arabako udal txiki askotan. Bere ustez Arabako ibaien egoera gero eta txarragoa da eta konponbideak bilatzen hasteko ordua da. 

Entzun
Xabier  Makazaga,  autor  de  “Manual  del  torturador”:  “Aunque  el  Gobierno  Vasco  lo  niegue,  salta  a  la  vista  que  la  Ertzaintza  ha  torturado”

Xabier Makazaga, autor de “Manual del torturador”: “Aunque el Gobierno Vasco lo niegue, salta a la vista que la Ertzaintza ha torturado”

.

Charlamos con Xabier Makazaga, autor del Manual del torturador español y e investigador sobre la tortura en Euskal Herria, sobre un tema que ha provocado una cierta polémica en las últimas semanas: Las denuncias de torturas por parte de la Ertzaintza a lo largo de su historia.

Os dejamos con el artículo de Xabier Makazaga y con la entrevista que le hemos realizado.

Negacionistas de la tortura 

Xabier Makazaga,  autor de Manual del torturador español

Tanto el portavoz del Gobierno Vasco, Josu Erkoreka, como la Consejera de Interior, Beltrán de Heredia, han negado toda credibilidad a las centenares de víctimas que han denunciado haber sido torturadas por la Ertzaintza, argumentando que no ha habido ninguna sentencia judicial firme por torturas contra dicho cuerpo policial. Un argumento que también ha utilizado, en una entrevista concedida al diario Berria, el Secretario de Paz y Convivencia, Jonan Fernández.

En dicha entrevista, Fernández ha recalcado la existencia de veinte sentencias firmes por torturas contra la Guardia Civil y la Policía española, mientras que no ha habido ninguna contra la Ertzaintza, pero se ha guardado muy mucho de precisar que 19 de esas 20 sentencias condenatorias corresponden a casos sucedidos bastantes años antes de que se empezaran a producir, en la década de 1990, decenas de denuncias anuales de torturas contra la Ertzaintza.

En efecto, 19 de esas sentencias corresponden a casos de torturas anteriores a 1985, en los que medio centenar de guardias civiles y policías terminaron por ser condenados en firme porque los torturadores apenas se esforzaban entonces en no dejar marcas. Aquellos casos pusieron en serios aprietos a las autoridades, y éstas instaron a los torturadores a dejar de lado viejos métodos franquistas, y usar en su lugar técnicas más sofisticadas, que no dejan huella física alguna.

Xabier Etxeberria, Director del Aula de Ética de la Universidad de Deusto, denunció al respecto que la tortura, lejos de desaparecer, se hizo secreta, y que «Este secretismo, por un lado, garantiza la impunidad del torturador y, por otro, deja sumida a la víctima en el mayor desamparo no sólo en el momento de ser torturada, sino en el momento de reclamar la justicia y la reparación debida por lo que se le ha hecho».

Ha sido ese secretismo el que ha provocado que, desde 1985, haya habido un único caso de torturas con penas firmes, el de Kepa Urra, torturado en 1992 por la Guardia Civil. Una única excepción que confirma la regla que ha regido desde entonces, la de la impunidad de los torturadores.

Es en ese contexto de impunidad en el que hay que analizar las centenares de alegaciones de torturas contra la Ertzaintza. Un contexto en el que tan solo ha habido una sentencia condenatoria firme y no veinte como engañosamente afirma Jonan Fernández quien ha hecho asimismo hincapié en las medidas preventivas contra la tortura que adoptó la Ertzaintza en 2003.

Bien es verdad que, desde entonces, hubo muchísimas menos denuncias anuales por torturas contra la Ertzaintza bajo gobiernos del PNV, pero ello puso precisamente en evidencia el impulso político tras dicha lacra. Puso en evidencia que, cuando las autoridades así lo han decidido, los casos de tortura han disminuido, y vuelto a aumentar en cuanto el impulso político ha sido de signo contrario.

En el caso del PNV, ese impulso también fue evidente durante la tregua que acordó ETA con el PNV en septiembre de 1998. Durante la tregua, las denuncias por torturas contra la Ertzaintza fueron bien escasas, mientras que tanto antes como después de dicha tregua la media anual de denuncias fue muchísimo mayor.

Además, Jonan Fernández sabe de sobra que, tanto el Ararteko como diversos organismos internacionales, venían solicitando que se adoptaran medidas preventivas contra la tortura desde muchos años antes de que la Ertzaintza empezara a adoptar algunas de aquellas medidas en 2003. Y que siguió sin adoptar otras cuantas; entre ellas, una bien sencilla solicitada una y otra vez por el Ararteko desde cuatro años antes.

En efecto, el Ararteko recomendó en 1999 que se implementara un sencillo sistema de grabación preventivo en todas las comisarías de la Ertzaintza, usando las cámaras ya existentes, y la Consejería de Interior no pudo sino aceptar la recomendación. Sin embargo, no empezó a grabar las detenciones incomunicadas hasta seis largos años después.

Entonces, el Consejero de Interior, Javier Balza, reconoció que «como en el 95 % de los calabozos de la Ertzaintza estaba ya instalado el sistema de grabación, pues, en el momento en que asumimos el compromiso político se dio la orden de que los detenidos incomunicados fueran custodiados en calabozos provistos de sistema de grabación». Y también reconoció que, hasta entonces, en los casos de detenciones incomunicadas, habían decidido priorizar «la eficacia de las investigaciones». Una decisión tras la que hubo, asimismo, un evidente impulso político.

Años antes, los dirigentes del PNV adoptaron otra gravísima decisión, la de apoyar que el Gobierno presidido por Felipe González empezara a conceder indultos a guardias civiles de Intxaurrondo condenados en bien conocidos, y escandalosos, casos de torturas.

Así, cuando el Grupo Parlamentario Eusko Alkartasuna propuso, en dos ocasiones, que la Cámara de Gasteiz mostrara su repulsa por aquellos indultos gubernativos, y se elevara la denuncia a los organismos internacionales competentes, el PNV se opuso, con lo que dichos indultos fueron concedidos con su pleno y expreso apoyo, lo que abrió el camino para que se siguieran concediendo, hasta alcanzar al 60 % de los torturadores condenados en firme.

Ésa es la triste realidad de unos dirigentes que siempre han afirmado estar contra la tortura, pero que en la práctica no han hecho apenas nada contra dicha lacra, teniendo como han tenido tantos medios para hacerle frente. Y que ahora se enrocan en el negacionismo junto con sus socios de Gobierno.

Entzun
Natalia  (Crowfoundig  de  Zirika  herrigunea):  “En  el  casco  y  en  Bilbo  un  lugar  así  es  imprescindible”

Natalia (Crowfoundig de Zirika herrigunea): “En el casco y en Bilbo un lugar así es imprescindible”

El pasado miércoles 1 de marzo desde Zirika herri gunea de Bilbo lanzó una campaña de crowdfunding para mejorar el local. Zirika! herri gunea es un espacio para la transformación social y la imaginación política. Un local polivalente y autogestionado, que esta en la calle ronda de Bilbo. Llevan una semana y un día desde el inicio de la campaña y nos cuentas que ha sido inmejorable. Nuestro compañero de 97 irratia de Bilbo habla con Natalia, de Zirika herri gunea.

Entzun
Axier  López  (Argia):  “Isuna  atzera  botatzeak,  polizia  grabatzea  gure  eskubidea  eta  beharrezkoa  dela  erakutsi  du”

Axier López (Argia): “Isuna atzera botatzeak, polizia grabatzea gure eskubidea eta beharrezkoa dela erakutsi du”

Axier Lopez kazetariari ‘mozal legea’ ez betetzea egotzita jarri zioten isuna kendu egin dio Espainiako Gobernuak. Martxoaren 13an epaiketa egitekoak ziren, baina ez dute egingo; Javier de Andres Espainiako Gobernuaren ordezkariak isuna kendu du. Lópezekin hitz egin dugu HIZPIDEA magazinean.

Entzun
El  alumnado  de  FP  en  prácticas  de  empresa  se  moviliza  este  jueves  en  Araba

El alumnado de FP en prácticas de empresa se moviliza este jueves en Araba

Para denunciar la precariedad laboral a la que se enfrentan las y los jóvenes y en concreto la explotación y falta de derechos en las prácticas de las/os estudiantes de formación profesional de araba, se han convocado concentraciones, mañana jueves 9 a las 11,30 frente a Jesús Obrero y a las 12:00 en la plaza de Amurrio. Hace dos años se hizo un diagnostico de la FP, que hasta ahora no se habia trabajado desde el movimiento estudiantil ni sindical y se identificaron diferentes ataques en cuanto a los derechos. Y se decidio hacer una lucha conjunta desde IA, LAB y ERNAI y este año han decidido incidir en el tema de las prácticas de las/os estudiantes de FP, al final el último medio año estas de prácticas en una empresa para la que produces, que a ti no te reporta beneficio y en algunos casos hasta pierdes dinero por acudir, y eso es explotación, por no hablar de que no se respeta el derecho a hacer las practicas en euskera (hay muy poca oferta), las condiciones respecto a acudir a clase y faltas son muy estrictas, no se aprende nada en las prácticas, etc…

Hablamos con Mohamedu al respecto

Entzun
[Iritzia]  “Krask”  -Alaitz  Andreu-

[Iritzia] “Krask” -Alaitz Andreu-

Tipulina txikitzen ari nintzela, XXI. mendean gaudela esan zidan lagun batek, ez dagoela horretarako (berdin du zertarako) eskubiderik, hirugarren mundukoa dirudiela gertakizun horrek. Tercermundista dela.

Isilik geratu nintzen, baina tomatea txikitzeari ekin nionean galdetu nion, lasai, ea zer duen XXI. mendeak XIX.ak ez duenik; ea XXI. mendea eta hirugarren mundu deitzen dion hori bateraezinak ote diren, ea balizko hirugarren mundu horretan ez al dauden XXI. mendean; ea zergatik uste duen hemen eta orain hain onartezina den hori hirugarren mundu deitzen dion horretan normala dela, eta, beraz, onargarria edo. Komentario xenofoboa eta klasista zela esan nion. Irainduta sentitu, eta alde egin zuen etxetik.

Irratia piztu nuen orduan; martxoaren 8a zen, afalordua. Bost minututan hamar bat aldiz entzun nuen oraindik hitza, eta iruditu zitzaidan oso lotuta daudela aldarrikapen feministak eta oraindik hitza. Galdera hau da, ordea: noiz eta non ez da hori gertatu?

Badakit berdintasun faltsuaren ideiaren aurkako argudioak emateko erabiltzen dela hainbestetan oraindik terminoa. Anestesiatuta edo zapalduta edo eroso dauden horien begi-belarriak ireki nahi ditugula. Nekatu egiten nau, ordea. Oraindik hitza desagerraraziko nuke diskurtso horietatik, eta aspalditik hitza sartu. Izan ere, ez gaude aspaldiko emakume haiek baino askoz ere hobeto, gure amonak baino askoz ere hobeto. Ez gaude Mexikon, Marokon edo Indian baino askoz ere hobeto. Heteropatriarkatuaren moldeak ezberdinak dira han-hemen; batzuetan gogorragoak, besteetan ikusezinagoak. Silikonazko titiak oso ikusgarriak izan arren.

Aguakatea zuritzen hasi nintzen, eta pentsatzen hasi guztion gunea omen den kalean zer gertatzen den. Eta ez naiz bortxaketez ari.

Emakume izendatu gaituztenok badakigu, ondo jakin ere, kaletik goazela, edozein tokitan eta edozein ordutan, baita goizeko 12:00etan ere, gure paseoa moztuko duen oihu bat bota diezaguketela. Oihua edo marmarra edo arnasestua. Badakigu hori gerta daitekeela, eta gertatu ere gertatzen zaigula, baina garrantzirik gabeko erasotzat hartzen delako susmoa daukat; are, emakume batzuek ez dute erasorik identifikatzen hor. Izan ere, gizonen gustukoak izateko eta haien zakilak xurgatzeko jaio gara.

Aguakatea tenedorearekin zapaltzen hasi nintzen, indarrez, ore homogeneoa sortu zen arte. Baliteke, aguakatea beharrean, beste zerbait eduki izana buruan. Bai, antzeko forma duen eta batzuei boterea ematen dien horretaz ari naiz.

Bada, kalean gertatzen diren ahozko eraso ustez garrantzirik gabeko horiek gizarte honen matxismoa erakusten dute; baliteke erakusgarri ohiko eta, aldi berean, nabarmenenetako bat izatea. Izugarria baita, lanera, supermerkatura edo tabernara noala, edo pasieran, gizonezko batek edo batzuek pentsatzea bere gozamenerako nagoela ni hor, oinez, minigona edo prakak soinean, burua nahi dudan tokian dudala, pozik, triste edo haserre, eta gizonezko horrek edo horiek nire hausnarra moztea, nire gorpuzkera eta janzkera epaitzea, nire arreta desbideratzea, nire gorputza erabiltzea eta ni neu zapaltzea. Horrelakoak gertatzen zaizkidanean, tentsioa sentitzen dut, giharrak tenkatzen zaizkit, txinpartadun fluxu moduko bat igotzen zait sabeletik gora, haserretu egiten naiz, baita urduritu ere, eta zer edo nola erantzun pentsatzen hasten naiz. Batzuetan, erantzun egiten diet, eta oldartu ere egiten zaizkit. Gehienetan, baina, ez dut ezer esaten. Batzuetan, ez dudalako nire tentsio-egoera areagotu nahi izaten, edo ez dudalako jasaten erantzun-beharra edukitze hori, eta, beste batzuetan, gizon hori edo horiek urrun egoten direlako erantzuna prestatzen dudanerako; urrun, pozik, boteretsu, emaztearenganako bidean jainko.

Horrek horrela gertatzen jarraitzen duen bitartean, matxismo basatienaren mende egongo gara, matxismoaren bene-benetako isla baitira eraso mota horiek. Gaur eta hemen.

Bada, horren inguruan pentsatzen ari nintzela, aurretik txikitutako tipulina eta tomatea bota nizkion tenedorearekin hain sutsu zapaldu nuen aguakate-oreari, eta gatz eta olio pixka bat erantsi. Guztia nahastu, eta tostada egin berrian zabaldu nuen. Krask, krask, krask.

Entzun
[Iritzia]  “Euskal  grafia  zer  den”  -Blanca  Urgell-

[Iritzia] “Euskal grafia zer den” -Blanca Urgell-

Duela pare bat egun interneten, Zuzeu-n, bere burua euskara irakasle bezala aurkezten duen Beñi Agirre delako baten artikulu bat irakurtzen ari nintzen, “Identitate estereotipoak eta umorea” izenekoa, “Euskalduna naiz eta zu” programa polemiko ospetsuaren harira. Gaiak nazkatu eta amorratuta nengoen ordurako, baina, badakizue, morboak katibatzen gaitu batzuetan.

Irakurtzen ari nintzen, bada, eta hara non honako esaldi hauekin topo egin nuen: “Esan gabe doa ez nik, ezta euskaldun gehienok ere, ez genukeela onartuko espainiarren identitatea iraintzea familia izen edo antroponimiakoak baliatuz. Nahiz eta eurek lizentzia historikoa hartu izan duten euskal abizenak desitxuratzeko sistematikoki: Agirre beharko lukeena Aguirre inposatuz edo Zubiri frantsesez Çubiri ematen dutenean”. Ai, ene! diot nik.

Beñi estimatua: Aguirre idazkera eta Çubiri idazkera ez dizkigu inork inposatu: guk geuk erabili ditugu, nahita, gutxienez XIX. mendearen bigarren erdialderaino. Mende hartan euskaldun batzuei —kanpotar zuhur gehiagori bezala— otu zitzaien ga, go,gu era batera eta gue, gui bestera idaztea ez zela ona, eta berdin ça, ço, çu, ce, ci eta hitz bukaeran z-z idaztea ere ez zela zentzuzkoa; hortik dator, azken batean, euskarak izatea Europako grafiarik logikoenetakoa: idazteko tradizio gutxi eta zatikatua izanik, azkenean XX. mendean horrelako ideia zuhurrak garaile irtetetik eta gure grafia modernoa berri-berria eta zentzuzkoa izatetik.

Tradizio handiaren pisutik libratu ezinak desegoki bilakatu du, alderantziz, ingelesaren grafia, adibidez. Denok dakigu ingelesez idaztea eta ahoskatzea ez datozela bat, eta  letrek —batez ere bokalek— ahoskera aldatzen dutela hitz batetik bestera. Halere, ingelesdunek tradizioari atxikita jarraitzea nahiago izan dute, honek hizkuntzaren irakaskuntzan daukan eragina gorabehera. Gai polemikoa dute, noski, baina askorentzat grafia ustez “desegoki” hori ingeles grafia da, eta ezin da bestela izan euren ustez.

Beraz, Beñi estimatua, Aguirre eta Çubiri antzinako grafia horiek, nahi bezain desegokiak izanik ere, oraingoak bezain euskal grafiak dira: euskal grafia zaharrak, nahi bada, baina euskal grafia, dudarik gabe. Azken batean, ikasleei esan ohi diedanez, euskal grafia da euskaraz idazteko euskaldunok, noiznahi dela eta nolanahi ere dela, euskara idazteko erabili duguna edo erabiltzen duguna.

165 orrietatik 5 orria« Lehena...34567...100...Azkena »

Uso de cookies

Este sitio web utiliza cookies para que usted tenga la mejor experiencia de usuario. Si continúa navegando está dando su consentimiento para la aceptación de las mencionadas cookies y la aceptación de nuestra política de cookies, pinche el enlace para mayor información.

ACEPTAR