Iban Santamaria: “Kontzertua eta kupoa okupazio militarraren ondorioa dira”

Iban Santamaria: “Kontzertua eta kupoa okupazio militarraren ondorioa dira”

Iban Santamaria kazetaria

Hilean behin hitz egiten dugu ekonomiaz ARABA HIZPIDEn Iban Santamaria Berriako kazetariarekin. Oraingoan, Euskal Autonomia Erkidegoaren eta Espainiaren arteko kontzertu ekonomikoaz eta kupoaz hitz egin dugu berarekin, baita horrek Espainian zein Euskal Herrian bertan eragindako erreakzioez ere. Kontzertuaren erro historikoak, kupoa kalkulatzeko moduak, horien inguruan dagoen ezjakintasuna izan ditugu hizpide, kontzeptuak argitzeko saiakera eginda.

Entzun
Kike Fernandez de Pinedo: “Barrongo urtegia egiteko bideragarritasun-planik ere ez dute egin, eta legez kanpoko ere izan daiteke”

Kike Fernandez de Pinedo: “Barrongo urtegia egiteko bideragarritasun-planik ere ez dute egin, eta legez kanpoko ere izan daiteke”

Kike Fernandez de Pinedo EH Bilduko Arabako batzarkideak Barrongo urtegiari buruz egindako jardunaldietan parte hartu zuen joan den azaroan. Aipaturiko urtegiaren aurkako jarrera du EH Bilduk, baina jardunaldiotan aldeko zein aurkakoek hartu zuten parte, eta hainbat txosten aurkeztu ziren proiektua auzitan jartzen zutenak. Jardunaldien aurretik, parte-hartze prozesua ere egin zuten urtegiaren eraginpeko herrietan, eta agerian geratu zen gaiaren inguruko informazio falta.

Horrez gain, EAJ eta PSEren Foru Gobernuak aurrekontuak PPrekin adostu izanaz ere mintzatu gara EH Bilduko bozeramailearekin, aurreko bi urteetan EH Bilduri esker atera baitura aurrera Arabako aurrekontuak.

Entzun
Jon Irazola: “Iheslari ginenok eragile izan nahi genuen bake-prozesuan eta itzuli egin ginen, baina oraindik badira 100 bat barreiaturik”

Jon Irazola: “Iheslari ginenok eragile izan nahi genuen bake-prozesuan eta itzuli egin ginen, baina oraindik badira 100 bat barreiaturik”

Iheslari politiko ohien talde batek agerraldia egin zuen atzo Gasteizen, erbestearen laztasuna agerian utzi eta errefuxiatuen auzia konpontzeko beharra mahai gainean ipintzeko. Talde horren izenean mintzatu zen atzo Jon Irazola, eta gurean egon da gaur.

Bestalde, Javi Perez de Nanclares errefuxiatu gasteiztarraren lagunek bera oroitzeko ekitaldia egingo dute datorren larrunbatean, abenduak 16; erbestean hil zen Perez de Nanclares, legez kanpoko egoeragatik arreta medikoa garaiz ez jasotzeagatik, besteak beste.

Entzun
Europara Begira | Erdoganen bisita eta Alexis Grigoropoulos gogoratzeko mobilizazioak, Hibai Arbiderekin

Europara Begira | Erdoganen bisita eta Alexis Grigoropoulos gogoratzeko mobilizazioak, Hibai Arbiderekin

 

 

 

Hibai Arbide kazetaria Atenasen dago TeleSurrentzako lanean, Libanon korrespontsal lanak egin ostean. Tayyip Erdoganen bisita jaso dute egunotan Grezian eta horrek ere zer esana eman du. Baina horretaz gain, liskar egunak izan dira ere Greziako hiriburuan: Alexis Grigoropoulos ikaslea erail zutenetik bederatzi urte bete dira eta liskarrak egon ziren manifestarien eta poliziaren artean Exarjia auzoan, urtero legez.

Entzun
Jabi Saenz (ESK): “Arabako Foru Aldundia hitzarmen kolektiboa onartzeko jarrera oztopatzailea erakusten ari da”

Jabi Saenz (ESK): “Arabako Foru Aldundia hitzarmen kolektiboa onartzeko jarrera oztopatzailea erakusten ari da”

Gizarte Esku Hartzeko sektoreko langileek greba egunak deitu dituzte gaurko eta hilaren 20 eta 27rako. Hitzarmen kolektiboaren negoziazioa desblokeatzea eskatzen ari dira Arabako Foru Aldundiak azpi-kontratatuta dituen langileek, hitzarmenaren zirriborroa nahiko aurreratua zuten arren. Javi Saenz gizarte-langilea eta ESK sindikatuko kideak hitz egin du gaur ARABA HIZPIDEn gaiari buruz.

Entzun
“Haize, uhin eta zulo beltzen gainetik” -Iñaki Martinez de Luna-

“Haize, uhin eta zulo beltzen gainetik” -Iñaki Martinez de Luna-

Ia hilabete igaro da Euskaltzaindiak XXII. Jagon Jardunaldia Gasteizen egin zuenetik.

Bertatik atera litekeen ondorioa honako hau da: “Araba uste baino euskalduna­goa da, horretaz jabetu behar dugu euskaldunok eta euskaraz bizitzeko ditugun au­kerak gehiago baliatu behar ditugu.”

Jardunaldian begi bistan gelditu ziren euskararen alde Araban egiten ari den lan handia eta, horren eskutik, sortzen ari diren dinamika zein bilgune berriak. Horiek guztiak belaunaldi gazte batek mimoz egosiak eta zerbitzatuak. Haizeak euskararen alde jotzen du, Araban. Ba al dago gehiago eskatzerik?

Bai, dudarik gabe, badago. Izan ere, aldeko haize horrek itxura handiagoa du brisa ahularekin euskara gizarte osora zabalduko lukeen haizete indartsuarekin baino. Zergatik?

Bada, esandako jardunaldian hiru hutsune eta gabezia mota nagusi aipatu ziren. Bata, orokorra eta hainbat partaidek modu batera edo bestera esanda, baliabideen eskasiarena da. Euskararen langileek edo, hobeto esanda, gudariek ez dute armada ongi ekipatu baten itxurarik, isilpeko edo ezkutuko gerrillariena baizik. Denetik egin behar dute, beraien kasa eta baliabide eskasekin. Hari fin baten gaineko ekilibrista gisa dabiltza etengabeko borrokan.

Bigarren kexa, irratientzako lizentzien esleipenaren inguruan izan zen, Hala Bedi irratiko ordezkariaren ahotik eginda. Kontua da, Araban euskarazko kate bati zuzendu behar zitzaion lizentzia bakarra, erdarazko kateetara bideratu zela. Gaztelaniaren aldeko irrati-uhinen desoreka are handiagoa egin zen, denborale bortitzeko olatuak bezain handia.

Hirugarren arazo mota Trebiño Konderritik iritsi zen. Han, euskararen alde egin diren urratsak miresgarriak dira, baina horretarako izan duten helduleku ia bakarra herritarren babesa izan da. Batetik, Castilla-Leongo erkidegoan, euskara Afrika edo Asiako hizkuntzak bezain arrotza da, ez baitu erkidego autonomikoaren ofizialtasunean zirrikitu txikienik ere. Bestetik, Trebiño Arabako erakundeen eskumenetatik kanpo gelditzen da; ez da Araba, euskarari dagokionez, gure lurraldeko bihotzean dagoen zulo beltza baizik.

Dena den, haize pattal, uhin ahul edota zulo beltzen gainetik, euskararen aldeko arabarron gogoa, lana eta lorpena gailendu ziren Euskaltzaindiaren jardunaldian. Gaitz erdi!

 

Iñaki Martinez deLuna

Entzun
Adi elkartea: “Gasteizko Udalak ez du asmorik auditoria bat egiteko, FCCren dirua nora joan den ikertzeko”

Adi elkartea: “Gasteizko Udalak ez du asmorik auditoria bat egiteko, FCCren dirua nora joan den ikertzeko”

Joan den astean jakin genuen Gasteizko Udalaren ustezko iruzurra ikertzen ari dela epaitegi bat: prebarikazio delitua egin edo diru publikoa bidegabe erabili ote zuen ikertzen ari da, zaborra biltzeko bi kamioiren erosketan. 660.000 euro ordaindu zituen —BEZa aparte—, eta kostua askoz baxuagoa zen, Javier Maroto alkate zen garaian. Ustelkeriaren aurkako ADI elkarteko kide den Unairekin hitz egin dugu gaiaz, aspaldi salatu baitzuten FCCren jardun iluna. Gaia larritzekoa dela esan digu, gasteiztar guztion diruaz ari baikara.

Entzun
“Lapurreta” -Koldo Alzola-

“Lapurreta” -Koldo Alzola-

Mikel arnasestuka eta asaldatuta sartu da etxean. Pisukideak bere kopetilunaren zergatiaz galdetu dio.

– Lapurtu egin didate -dio iritsi berriak- kutxazainera sartu naiz dirua ateratzera eta kale kantoiko itzalpetik ezezagun bat atera zait, labana paparrean jarri eta kartera kendu dit.

– Eta praka horiek zeneramatzan? -dio lagunak-.

– Bai, noski, zer dela eta? -erantzun du lapurretaren biktimak-.

– Galtza estu horiekin diru-zorroa somatzen zaizu -besteak- nabarmenegi zoaz, arreta deika, probokazio bat da praka horiek jantzita kutxazain batean sartzea.

– Baina, zer dinozu? -Mikelek entzundakoa sinestu ezinik- zer axola dio nola noan jantzita?.

– Bada bai, badu bere garrantzia… -temati pisukideak-  eta zer demontre egiten zenuen kutxazain batean bakarrik? Eta, portzierto, adierazi al zenion argi eta garbi erasotzaileari ez zenuela nahi lapurtzerik?

– Faborez! zer iradoki nahi duzu? Lapurtzerik nahi ez nuela espreski adierazi ez niolako lapurretaren errua nirea dela? zoratuta gaude ala? -suminduta biktimak-.

– Ez da hori, ez dut esan nahi errua zurea denik, ez behintzat erru guztia… baina tira, horrenbesterako ere ez zen izango, ezta? -pisukideak-

– Nola ezetz? aizu, labana batez lapurtu didate eta errua nirea dela dinostazu! eta horrenbesterako ez dela, gainera! -Mikelek suminduta-

– Tira, tira, horrenbesterako ez zen izango, bestela burumakurrago ikusiko zintuzket, eta sare sozialetara zabalduko zenuen zure beldurraren berri, eta ikararen ikaraz negarrez agertzen zareneko argazkiren bat edo…

Seguraski surralista gertatuko zaio edonori balizko egoera hau. Ulertezina da erasoa jasan duena erasoaren erantzule bilakatzeko joku bihurri hori. Onartezina da egoera bortitz hori pairatu duenari kontu eske joatea, bere jarreraz, gertaera saihesteko behar adinako ahalegina egin ote duen kolokan jartzea. Iraingarria da biktima benetan biktimak jokatu behako lukeen bezala jokatzen ari ote den auzitan jartzea. Baina, akaso, Mikel izan beharrean Miren izan balitz; eta dirua bezain sakratua den zerbait lapurtu beharrean, duintasuna lapurtu izan baliote, bortxatu izan balute, alegia; orduan egoera hori askori ez litzaioke hain surrealista, ulertezina, onartezina eta iraingarria irudituko. Egunero gertatuaren gertatuaz ohikoegia bilakatu zaigulako. Egunero hedabide ofizialek, iritzigileek edota epaileek bortzatutako emakumearen gainean jartzen dutelako bortzaketaren erantzunkizunaren zama.

Koldo Alzola

 

Entzun
“Periferiak” -Iñaki Lazkano-

“Periferiak” -Iñaki Lazkano-

Aitormena egingo dizuet: gustuko ditut periferiak, zentrotik urrunduta dautzan inguru-minguruak. Boterezaleek zentroa bilatzen duten bitartean, status quo-ak eraldatu nahi dituztenek, iraultzaileek esan nahi baita, periferietara jotzen dute, eta bertatik egiten dute eraso. Batzuetan bortizki, amorruak akuilatuta; bestetan bare, baina irmo.

Periferietatik datoz proposamen eraldatzaileenak zentrora, eta erreakzio atomikoetan lez, neutroiek nukleoa erasotu eta eztandarazi egiten dute. Auzo periferiak, sexu periferiak, periferia politikoak, kulturalak, linguistikoak…

Ezin espero proposamen askatzailerik botereak harreman sare potolo eta sendoak eraikiak dituen erdigune eta erabakiguneetan. Periferiako indio barreiatuek egingo dute bere aldaketa gogoa, eta jarriko dute martxan imajinazioa eta lanerako grina.

Hala gertatzen ari da azken urteotan hainbat esparru ezberdinetan, eta nago Arabako euskalgintzan ere jazotzen ari dela horrelakorik:

Miresmenak janda begiratzen diot Aiaraldeari eta bertako Euskalgintzaren Kontseiluari: opari bat dute guretzat.

Inbidiak jota dakusat Lautadako Euskararen Komunitatea eratu berriak botatako erronka: erroa, herri gogoa.

Eta Gorbeialdeko euskaltzaleen jardunak txunditzen nau: zerk mugitzen ditu?

2018ak aktibazio eta elkarlan urtea izan nahi du, Euskaraldiak aitzakia galanta ipiniko digu. Ikas dezagun periferietatik eta izan 42 edo 75 ordu, ala 30 egun baina zentroko, Gasteiz hiriburuko, euskaltzaleok hel diezaiogun gure erronkari, antola gaitezen eta jar ditzagun ahoak bizi-bizi eta belarriak prest.

Hala biz!

Iñaki Lazkano

Entzun
Leire Zugazua (Gasteizko Sindiko berria): “Garrantzitsua da emakumeok gizonezkoek okupatu izan dituzten postuak hartzen joatea”

Leire Zugazua (Gasteizko Sindiko berria): “Garrantzitsua da emakumeok gizonezkoek okupatu izan dituzten postuak hartzen joatea”

Abenduaren 4az geroztik, Leire Zugazua da Gasteizko Sindiko berria, Martin Gartziandiari lekukoa hartuta. Kargua sortu zenetik 15 urte igaro dira, eta Leire Zugazua da lehen emakumea gasteiztarren defendatzaile karguan. 2022ra arteko ardura hartu du Zugazuak eta, azken bost urteetan aholkulari juridikoa izan denez, eskarmentua baduela onartu du. Kargua arduraz eta ilusioz hartu duela adierazi digu Sindiko berriak, eta bere lanaren egunerokoaren berri eman du ARABA HIZPIDEn, udaltzainen arreta-greba eta Santo Domingo kaleko bizilagunen egoera tarteko.

Entzun

Uso de cookies

Este sitio web utiliza cookies para que usted tenga la mejor experiencia de usuario. Si continúa navegando está dando su consentimiento para la aceptación de las mencionadas cookies y la aceptación de nuestra política de cookies, pinche el enlace para mayor información.

ACEPTAR
Aviso de cookies